Kwiat miesiąca urodzenia: który kwiat pasuje do twojego miesiąca i co oznacza

Wprowadzenie

Wiktoriańska dama nie mogła powiedzieć na głos „kocham cię". Zamiast słów posyłała bukiet. Goździk, fiołek, konwalia, każdy kwiat niósł własną wiadomość, którą czytano jak list. Z tego zwyczaju wyrosła tradycja kwiatu miesiąca urodzenia: każdy miesiąc ma swój własny kwiat i swoje własne znaczenie.

Wciąż sięgamy po ten pomysł, gdy wybieramy prezent na urodziny. Niemal każdy zna swój kamień miesiąca. Ale to, że miesiąc ma też swój kwiat, wielu zaskakuje. A przecież tradycja kwiatowa jest starsza, bardziej zakorzeniona w ludowości i cieplejsza niż kalendarz drogich kamieni.

Poniżej przechodzimy przez każdy miesiąc po kolei: który kwiat do niego należy, co oznacza i komu pasuje. Po drodze przyglądamy się, skąd wziął się ten zwyczaj, czym kwiat różni się od kamienia i jak zamknąć to wszystko w biżuterii, którą można nosić na co dzień.

Czym właściwie jest kwiat miesiąca urodzenia

Każdemu miesiącowi w roku przypisany jest kwiat, a czasem dwa. Styczeń dostaje goździk, luty fiołek, marzec żonkil, i tak w kółko aż do grudnia. Lista uformowała się w tradycji anglo-amerykańskiej i wciąż jest żywa: kwiaciarnie drukują ją na kartkach, jubilerzy projektują wokół niej wisiorki, a matki dają córkom „twój kwiat" na urodziny.

Pomysł jest prosty i uroczy. Roślina, która kwitnie w twoim miesiącu albo jest z nim związana starym podaniem, staje się osobistym symbolem. Za każdym kwiatem ciągnie się cały pociąg znaczeń: miłość, wierność, nadzieja, pamięć, odrodzenie. Znaczenia te nie zostały wymyślone wczoraj. Wyrosły z obserwacji przyrody, z mitów, ze świąt religijnych i z tej właśnie wiktoriańskiej „mowy kwiatów", do której zaraz dojdziemy.

Jedno ważne zastrzeżenie od razu: nie ma jednego kanonu. W różnych krajach, a nawet między cechami różnych florystów, listy trochę się rozchodzą. Sierpień to gdzieś mak, a gdzie indziej mieczyk. W grudniu o miejsce spierają się ostrokrzew i narcyz papierowy. To nie błąd ani zamieszanie, lecz żywa tradycja, która nigdy nie była prawem. Poniżej przedstawiamy wersję najbardziej rozpowszechnioną, tę, którą najczęściej spotkasz na Zachodzie.

Kwiat miesiąca stoi obok kamieni według miesięcy i szerszego świata symboli przyrody w biżuterii. Różnica polega na tym, że kwiat jest łagodniejszy, bardziej osobisty i niemal zawsze niesie coś ciepłego: nie „bogactwo" czy „potęgę", lecz przywiązanie, czułość, początek.

Kwiat miesiąca a kwiat znaku zodiaku

Kwiat znaku zodiaku i kwiat miesiąca często się myli, choć to dwa osobne systemy. Kwiat zodiaku wiąże się z odcinkiem między dwiema datami i z żywiołem znaku: Baranowi przypisuje się jaskrawe, dzikie kwiaty, Rakowi te białe i wodne, Wadze różę za jej umiłowanie harmonii. Kwiat miesiąca jest prostszy: należy do całego miesiąca kalendarzowego, od pierwszego do ostatniego dnia, i nie dzieli miesiąca na pół, jak robi to zodiak. Jeśli ktoś urodził się na styku dwóch znaków, kwiat miesiąca rozwiewa wątpliwość, bo miesiąc jest zawsze jeden i ten sam. Obie tradycje żyją obok siebie w zgodzie i wielu ludzi bierze od razu oba symbole: miesiąc dla jasności, znak dla charakteru. Wybierz ten, który mocniej przemawia do ciebie znaczeniem.

Kwiat miesiąca a kwiat imienin

Kwiat miesiąca bywa mylony z kwiatem imieninowym, a te dwie rzeczy dotyczą różnych okazji. Urodziny wiążą się z datą przyjścia na świat, a imieniny czczą świętego, którego imię się nosi, i w kalendarzu zwykle wypadają osobno. Kwiat miesiąca liczy się ściśle według miesiąca urodzenia, więc nie ma bezpośredniego związku z imieninami. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, żeby podarować kwiat imieninowy, którego znaczenie pasuje, albo taki, który wiąże się z samym świętym: wiele roślin w tradycji europejskiej nosi imiona świętych i Matki Bożej. Konwalię i goździk, na przykład, wiązano ze łzami Marii pod krzyżem. Jeden kwiatowy język służy więc obu świętom, choć liczą się według różnych kalendarzy.

Nazwa „birth flower" i skąd się wzięła

Po angielsku, tam gdzie lista powstała, kwiat miesiąca nazywa się birth flower, na wzór birthstone, czyli kamienia urodzenia. Z angielskich kartek pocztowych i towarzystw florystycznych przyszły zarówno pary miesiąc-kwiat, jak i ich znaczenia. Lista kwiatów jest zaskakująco stabilna z kraju na kraj w świecie anglojęzycznym; różnią się tylko drobiazgi przy miesiącach, które mają po dwie rośliny. Znajomość tego terminu przydaje się, gdy szukasz biżuterii albo kartki: wpisz „birth flower", a wyskoczy ta sama tabela miesięcy, czy patrzysz na amerykańską kwiaciarnię, czy na brytyjską. Pomysł dobrze podróżuje właśnie dlatego, że jest zwarty, dwanaście miesięcy, dwanaście kwiatów, łatwo utrzymać w głowie.

Który kwiat oznacza miłość, nadzieję i pamięć

Jeśli wyjdziesz od uczucia, a nie od miesiąca, każdy nastrój ma swój kwiat. Miłość to przede wszystkim róża, a jej odcień doprecyzowuje wiadomość: czerwień dla namiętności, róż dla czułości, żółć dla przyjaźni. Nadzieję niosą przebiśnieg i narcyz papierowy, oba przebijają się ku światłu w najciemniejszej porze roku. Fiołek i wiciokrzew odpowiadają za wierność; mak, aster i chryzantema za pamięć, od dawna złożone jako znak rozstania i bezpiecznej drogi. Skromność należy do fiołka i konwalii; siła charakteru do mieczyka; odrodzenie i świeży początek do żonkila. Taki wybór przydaje się, gdy życzenie liczy się bardziej niż kalendarz: bierzesz kwiat za jego znaczenie, a nie za datę, i prezent czyta się precyzyjniej.

Dlaczego kolor kwiatu zmienia jego znaczenie

W przypadku wielu kwiatów o znaczeniu decyduje nie kształt, lecz kolor, i warto o tym pamiętać, wybierając emalię do wisiorka. Czerwona róża mówi o namiętności, biała o czystości, różowa o łagodnym uczuciu, żółta o przyjaźni, a nie o miłości. Biały goździk wiąże się ze szczęściem i czystością, czerwony z gorącym uczuciem, różowy z czułością matki. Nawet mak zmienia ton: szkarłat czyta się jako pamięć, a łagodniejsze odcienie jako sen i wyobraźnię. Kolor kwiatu w biżuterii niesie więc własną wiadomość, dobraną równie rozmyślnie co sam kwiat. Ciepły żółty metal wzmacnia znaczenia słoneczne; chłodne srebro podkreśla biele i błękity z ich motywami czystości i godności.

Kwiat każdego miesiąca i co oznacza

Styczeń: goździk i przebiśnieg

Goździk kwitnie, gdy niemal nic innego już nie kwitnie. Właśnie za to go ceniono: kwiat środka zimy, który trzyma kształt i kolor tam, gdzie reszta się poddaje. W mowie kwiatów goździk oznacza podziw i głębokie przywiązanie. Czerwony mówi o miłości, biały o czystości i szczęściu, różowy wiąże się z czułością matki. Pierwsi chrześcijanie utrzymywali, że różowy goździk wyrósł ze łez Marii.

Drugi styczniowy kwiat, przebiśnieg, jest o nadziei. Przebija się przez śnieg jako pierwszy, przed właściwą wiosną, i przez to stał się symbolem odrodzenia oraz końca ciemnego odcinka roku. Stare europejskie podania nazywały przebiśnieg kwiatem pocieszenia: według legendy anioł przemienił pierwsze płatki śniegu w ten kwiat, żeby dać wygnańcom z Edenu znak, że zima nie trwa wiecznie. Dlatego tak często daruje się go komuś, kto przechodzi przez trudny czas.

Styczniowym solenizantom dobrze pasują goździk i przebiśnieg: tym, którzy zaczynają rok z czystą kartą, którzy cenią wytrwałość i potrafią wytrzymać w chłodzie. Wisiorek-goździk albo smukły srebrny przebiśnieg pasują osobie, która o sobie nie krzyczy, a jednak się nie łamie. Goździk jest zresztą kwiatem Dnia Matki w wielu krajach, więc styczniowa biżuteria łatwo staje się także znakiem wdzięczności dla mamy. W metalu goździk lubi karbowany, postrzępiony brzeg płatka, który daje jubilerowi bogatą fakturę, a przebiśnieg przeciwnie, prosi się o gładki, trójdzwonkowy zarys, spokojny i cichy. Ta para dobrze oddaje sam styczeń: mróz na zewnątrz, a pod nim pierwsza zapowiedź, że życie wróci.

Luty: fiołek i pierwiosnek

Fiołek jest mały i skromny, rośnie nisko przy ziemi i łatwo chowa się w trawie. Właśnie za to uczyniono go symbolem skromności, wierności i cichego oddania. W starożytnej Grecji fiołek wiązano z Atenami i noszono jako znak stałości. Wiktorianie dawali fiołek, gdy chcieli powiedzieć „będę wierny", nie wymawiając tego wprost.

Pierwiosnek, drugi kwiat lutego, kwitnie jako jeden z pierwszych, a w mowie kwiatów oznacza młodość i pierwszą miłość. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego primus, „pierwszy". W angielskim folklorze ścieżkę z pierwiosnków uważano za drogę do świata elfów, a sam kwiat za amulet przeciw smutkowi w najciemniejszym końcu zimy.

Lutowym solenizantom te kwiaty dobrze leżą: ludziom o subtelnej naturze, godnym zaufania, tym, którzy nie gonią za uwagą, a jednak są głęboko oddani swoim. Fiołek w emalii albo pierwiosnek wygrawerowany na wisiorku czyta się jak obietnica stałości, spokojna i bez zbędnego szumu. Niewielki rozmiar obu kwiatów to atut w biżuterii: smukły wisiorek leży blisko szyi i ładnie nosi się pod wysokim kołnierzem zimowego ubrania.

Marzec: żonkil

Żonkil to oficjalny zwiastun wiosny. Wystrzeliwuje na żółto, gdy ziemia jest jeszcze naga, i dlatego na całym świecie oznacza nowy początek, odrodzenie i nadejście ciepła. W Walii żonkil jest kwiatem narodowym, przypinanym w dzień świętego Dawida. W Chinach żonkil zakwitły na Nowy Rok czyta się jako znak szczęścia i pomyślności na cały rok.

Z jego znaczeniem wiąże się wdzięczne podanie: powinno się go darować w wiązance, a nie pojedynczo. Jeden żonkil miał przynosić nieszczęście, a cała naręcz obiecywała radość i dostatek. Nazwa kwiatu sięga greckiego mitu o Narcyzie, młodzieńcu, który za długo wpatrywał się w swoje odbicie w wodzie; z czasem jednak jasny sens wiosny wyparł opowieść o miłości własnej i dziś kwiat czyta się jako czyste życzenie świeżego początku.

Marcowym solenizantom żonkil pasuje temperamentem: optymistom, tym, którzy potrafią zaczynać na nowo i ciągną ku światłu. Jubilerski żonkil z otwartym kielichem wygląda hojnie i wiosennie, zwłaszcza w żółtym złocie. Kształt kwiatu, z uniesioną środkową koroną, daje twórcy piękną głębię, a ciepły metal podkreśla słoneczny charakter marca. To wdzięczny prezent dla kogoś, kto akurat wchodzi w nowy rozdział, bo jego sens czyta się wprost, bez potrzeby tłumaczenia. Żonkil dobrze też łączy się z granatem albo akwamarynem marca w jednej rzeczy, gdzie ciepła żółć płatka i chłodny kamień w środku ładnie się równoważą.

Kwiecień: stokrotka i groszek pachnący

Stokrotka wygląda jak dziecięcy rysunek słońca: białe płatki wokół żółtego środka. Za tę prostotę stała się symbolem niewinności, czystości i prawdziwej miłości. Istnieje stare przekonanie, że stokrotka „dochowuje tajemnicy", stąd zabawa „kocha, nie kocha", odliczana na płatkach. Angielskie słowo daisy pochodzi od „day's eye", czyli „oko dnia", bo kwiat zamyka się na noc i otwiera o świcie.

Drugi kwiat kwietnia, groszek pachnący, pachnie tak mocno i słodko, że daruje się go jako znak wdzięczności i łagodnego pożegnania, „dziękuję za miły czas". Właśnie ta nuta podziękowania czyni go trafnym prezentem dla nauczyciela albo kogoś, komu chcesz okazać wdzięczność bez patosu. Kwietniowym solenizantom te kwiaty dobrze leżą: ludziom szczerym, pogodnym, którzy noszą w sobie wiosnę przez cały rok. Stokrotka w emalii albo wisiorek z groszkiem pachnącym pasują osobie, która ceni prostą urodę bez nadmiaru. Oba kwiaty są drobne i lekkie, więc dobrze wyglądają w niewielkiej, delikatnej formie noszonej na co dzień.

Maj: konwalia i głóg

Konwalia jest maleńka, a napełnia zapachem cały pokój. Jej białe dzwoneczki stały się symbolem powrotu szczęścia, czystości i pokory. We Francji gałązki konwalii daruje się na szczęście pierwszego maja, zwyczaj ten trwa ponad sto lat. W legendzie chrześcijańskiej kwiat wyrósł ze łez Marii pod krzyżem, stąd jego druga nazwa, „łzy Marii".

Głóg, drugi kwiat maja, pieni się bielą i różem w szczycie wiosny. U Celtów wiązano go z nadzieją i wiosenną miłością, a gałązki głogu wieszano dla ochrony domu. W tradycji angielskiej kwitnący głóg był sercem majowych zabaw witających wiosnę i nazywano go po prostu „majowym drzewem".

Majowym solenizantom te kwiaty pasują duchem: ludziom skromnym, jasnym, tym, którzy wnoszą ciepło do pokoju samym wejściem. Konwalia z rozsypem drobnych dzwoneczków ślicznie wygląda w srebrze, delikatna i wiosenna. Rząd małych kwiatów wzdłuż łuku wisiorka nadaje łagodny rytm, który chwyta światło przy każdym ruchu. Perłowe krople w miejscu dzwoneczków dopełniają obrazu, bo ich chłodny połysk wtóruje bieli kwiatu. Konwalia jest też jednym z najczęściej darowanych kwiatów maja właśnie dlatego, że jej sens, powrót szczęścia, pasuje niemal do każdej życzliwej okazji.

Czerwiec: róża i wiciokrzew

Róża to królowa kwiatów i najbardziej znaczeniowo obładowany kwiat w historii. Jej głównym sensem jest miłość, ale o niuansie decyduje odcień: czerwień dla namiętności, biel dla czystości, róż dla czułości, żółć dla przyjaźni. Róża towarzyszy ludziom od tysięcy lat, od rzymskich uczt po średniowieczne herby, i pozostaje uniwersalnym znakiem uczucia.

Wiciokrzew, drugi kwiat czerwca, wije się i obejmuje swoją podporę, co uczyniło go symbolem mocnych więzi, oddania i szczęścia w domu. Jego słodki wieczorny zapach dodał znaczenia czułej, trwałej miłości. W wiktoriańskich ogrodach wiciokrzew sadzono przy progu i nad drzwiami: jego objęcie miało strzec domu i chronić miłość mieszkańców.

Czerwcowym solenizantom te kwiaty dobrze leżą: romantykom, ludziom ciepłym i czułym w najlepszym sensie. Róża w biżuterii to ponadczasowa klasyka: wisiorek-pączek, pierścionek z różą, grawer, wszystko czyta się natychmiast i bez wyjaśnień. Liczba płatków też odgrywa rolę: półotwarty pączek mówi o uczuciu dopiero się rodzącym, w pełni rozwinięta róża o dojrzałej miłości. Kolor emalii dopowiada resztę: czerwień na namiętność, biel na czystość, róż na czułość, żółć na przyjaźń, a więc jedna róża potrafi nieść cztery różne wiadomości zależnie od odcienia. To czyni czerwiec miesiącem, w którym prezent najłatwiej dopasować do konkretnego uczucia.

Lipiec: ostróżka i lilia wodna

Ostróżka, zwana też delfinią, wznosi się w górę wysokimi, niebieskimi i fioletowymi kolumnami. W mowie kwiatów oznacza lekkość, otwarte serce i pogodne spojrzenie, a niebieski odcień dodaje godności i szlachetności. Nazwa „delfinia" pochodzi od greckiego słowa oznaczającego delfina: pączek kształtem przypomina głowę delfina.

Lilia wodna, drugi kwiat lipca, otwiera się na wodzie rano i zamyka ku wieczorowi. Jej symbolika sięga głęboko, czystość serca i oświecenie: w buddyzmie i w kulturze egipskiej pokrewny lotos oznacza duchowe przebudzenie, wznoszenie się z ciemnej wody ku światłu. Egipcjanie widzieli w otwieraniu się kwiatu o świcie obraz wschodzącego słońca i dlatego wiązali go z narodzinami oraz odnową każdego dnia.

Lipcowym solenizantom te kwiaty pasują charakterem: ludziom pogodnym, otwartym, o czystym sercu. Niebieska emaliowana ostróżka albo lilia wodna z masy perłowej dodaje biżuterii chłodnej letniej głębi. Masa perłowa szczególnie tu pasuje: jej wilgotny połysk wtóruje wodzie, na której spoczywa kwiat, i sprawia, że wisiorek wygląda chłodno nawet w upale. Niebieski szafir osadzony w sercu ostróżki spina motyw jednym akcentem koloru i dobrze łączy kwiat z kamieniem miesiąca.

Sierpień: mieczyk i mak

Mieczyk rośnie wysoko i prosto, jak ostrze. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego gladius, „miecz", stąd przydomek „lilia-miecz". W mowie kwiatów mieczyk oznacza siłę charakteru, honor i wierność, a także „przeszyte serce", aluzję do głębokiego zauroczenia. Rzymianie wiązali ten kwiat z gladiatorami i z niezłomnością w boju.

Mak, drugi kwiat sierpnia, niesie podwójne znaczenie. Z jednej strony wyobraźnię i pocieszenie; z drugiej wieczny sen i pamięć: szkarłatny mak stał się symbolem pamięci o poległych. W starożytności mak wiązano z bogami snu za jego usypiającą moc, a Grecy kładli go przy wizerunkach Hypnosa i Morfeusza. Ten sam mak, który usypia, przynosi też żywe sny, stąd jego związek z fantazją i twórczością.

Sierpniowym solenizantom te kwiaty dobrze leżą: ludziom silnym duchem, bezpośrednim, z wewnętrznym kręgosłupem. Mieczyk daje projektowi wisiorka piękną pionową linię, a mak bogaty szkarłatny akcent. Kontrast dwóch sierpniowych kwiatów ładnie gra w parze: surowa forma mieczyka i miękki, pomięty płatek maku dopełniają się, jak siła i uczucie w jednym człowieku. Mieczyk jest zresztą jednym z niewielu kwiatów miesiąca o wyraźnie męskim rodowodzie, więc dobrze sprawdza się w powściągliwej rzeczy dla mężczyzny: grawer na sygnecie albo prosty, pionowy zarys na medalionie. Mak z kolei, w ciemniejszej emalii, brzmi poważnie i dostojnie, bez cienia słodyczy.

Wrzesień: aster i wilec

Aster wygląda jak mała gwiazda, co wpisane jest w samą nazwę: aster znaczy po grecku „gwiazda". Według legendy astry wyrosły tam, gdzie gwiezdne łzy bogini spadły na ziemię. W mowie kwiatów aster oznacza mądrość, wiarę i miłość, a kładziono go też na grobach jako znak pamięci i życzenie bezpiecznej drogi. Jesienią, gdy lato gaśnie, aster utrzymuje ogród w kwiecie.

Wilec, drugi kwiat września, otwiera się o świcie i więdnie do wieczora tego samego dnia. Za tę krótkość stał się symbolem przemijania, czułego uczucia i prawdy, że urodę trzeba cenić teraz. W wiktoriańskiej mowie kwiatów wilec oznaczał też więzy łączące dwoje ludzi, z nawyku rośliny do owijania się wokół wszystkiego w pobliżu.

Wrześniowym solenizantom te kwiaty pasują duchem: ludziom mądrym, refleksyjnym, tym, którzy dostrzegają urodę w spokojnym gaśnięciu roku. Gwiaździsty aster ślicznie leży w geometrycznym wisiorku o czystych promieniach, a wilec pasuje do miękkiej, lekkiej formy z otwartym kielichem. Zestawienie surowego astra i miękkiego wilca dobrze oddaje wrześniową dwoistość, gdy lato już żegna się, a jesień dopiero wchodzi.

Październik: nagietek i kosmos

Nagietek płonie pomarańczem i żółcią aż do przymrozków. Nazywa się go kwiatem jesiennego słońca: oznacza ciepło, twórczość i oddanie, a otwiera się i zamyka, podążając za słońcem. W Meksyku bliski krewny nagietka jest kwiatem Dnia Zmarłych, a jego płatki rozsypuje się, by wytyczyć drogę pamięci do domu.

Kosmos, drugi kwiat października, bierze nazwę od greckiego kosmos, „ład i harmonia". Jego płatki są ułożone tak równo i symetrycznie, że starożytni widzieli w nim obraz powszechnej równowagi. W mowie kwiatów kosmos oznacza harmonię, spokój i urodę w równowadze. Październikowym solenizantom te kwiaty dobrze leżą: ludziom ciepłym, twórczym, tym, którzy wnoszą w życie i kolor, i ład. Pomarańczowy emaliowany nagietek brzmi jesiennie i hojnie, a smukły kosmos o równych płatkach świetnie wypada w graficznym, niemal geometrycznym wisiorku, gdzie liczy się czysta symetria formy.

Listopad: chryzantema

Chryzantema kwitnie, gdy ogród już zasypia, i trzyma się aż do chłodu. Za tę wytrwałość kochana jest na dwóch krańcach ziemi na całkiem różne sposoby. W Azji chryzantema jest symbolem słońca, długowieczności i radości: w Japonii to kwiat cesarza i najwyższe odznaczenie państwowe, a jesienne święto chryzantem obchodzi się od wieków. W Europie kwiat częściej wiąże się z pamięcią i zanosi na cmentarze we Wszystkich Świętych.

W mowie kwiatów chryzantema oznacza przyjaźń, obfitość oraz długie, wierne przywiązanie. Jej bujny, wielowarstwowy kwiat wygląda bogato i odświętnie. Sama nazwa tłumaczy się z greki jako „złoty kwiat": pierwsze chryzantemy, które poznała Europa, były żółte i słoneczne, w sam raz na miesiąc u progu zimy.

Listopadowym solenizantom chryzantema pasuje charakterem: wiernym przyjaciołom, ludziom niezłomnym, tym, którzy rozkwitają, gdy reszta już się schowała. Chryzantema o wielu płatkach daje jubilerowi piękną fakturę, pełną i wyczuwalną w dotyku. Taki kwiat najlepiej wypada w pełnym wisiorku, gdzie warstwy płatków inaczej chwytają światło, a biżuteria ożywa przy każdym ruchu. Darując chryzantemę, warto jednak pamiętać o kontekście: na Zachodzie bywa kwiatem cmentarnym, więc znaczenie prezentu lepiej dopowiedzieć słowem albo grawerem, żeby wybrzmiał jasny, azjatycki sens długowieczności i radości, a nie żałobny.

Grudzień: narcyz papierowy i ostrokrzew

Narcyz papierowy to biały narcyz tazetta, który kwitnie w samą zimę, często na Boże Narodzenie. Jego delikatne białe gwiazdki o mocnym zapachu stały się grudniowym symbolem nadziei, odnowy i wiary w coś lepszego pośród najciemniejszego miesiąca. W przeciwieństwie do żółtego wiosennego kuzyna narcyz papierowy jest cały biały i szczególnie u siebie w zimowej scenerii.

Ostrokrzew, drugi grudniowy symbol, to same wiecznie zielone błyszczące liście i szkarłatne jagody. Jego gałązki zdobią domy na zimowe święta w całej Europie, a zwyczaj sięga przedchrześcijańskich obrzędów strzeżenia ogniska w ciemnej porze. Rzymianie dawali gałązki ostrokrzewu na Saturnalia jako życzenie zdrowia, a Celtowie wierzyli, że wieczna zieleń chroni życie, gdy reszta lasu śpi.

Ostrokrzew oznacza ochronę, wytrwałość i ciepło domu pośród chłodu. Grudniowym solenizantom te symbole pasują: ludziom, którzy trzymają światło i ciepło, gdy dookoła mróz. Biały narcyz papierowy ślicznie wypada w emalii, a ostrokrzew ze szkarłatnymi jagodami tworzy odświętny, ciepły wisiorek. Zestawienie ciemnozielonego liścia i czerwonej jagody daje gotową, wytworną paletę, szczególnie stosowną w prezencie na zimowe święta.

Historia tradycji: skąd wziął się kwiat miesiąca

Wiktoriańska mowa kwiatów

Głównym źródłem tradycji jest floriografia, „mowa kwiatów", która rozkwitła w dziewiętnastowiecznej Wielkiej Brytanii i Francji. W epoce, gdy mówienie o uczuciach wprost uchodziło za niestosowne, ludzie nauczyli się mówić bukietami. Każdy kwiat niósł ustalone znaczenie, a połączenie kwiatów, ich kolor, a nawet to, którą ręką podawało się wiązankę, składały się na całą wiadomość.

Floriografia była tak popularna, że wydawano specjalne słowniki kwiatów, w dziesiątkach wydań, według których młode kobiety układały i odczytywały bukiety. Róża na miłość, fiołek na wierność, mieczyk na siłę, mak na pamięć. To z tych słowników znaczenia przeszły na listy kwiatów miesiąca, gdy komuś przyszło do głowy przypisać każdemu miesiącowi własny kwiat, na wzór kamieni urodzenia.

Rzymskie i ludowe korzenie

Floriografia wynalazła nie znaczenia, lecz system. Same znaczenia są o wiele starsze. Rzymianie zdobili uczty różami i poświęcali kwiaty bogom: różę Wenus, mak Ceres i bogom snu, laur Apollinowi. Europejskie podania ludowe wiązały kwiaty z porą ich kwitnienia: przebiśnieg z końcem zimy, głóg ze szczytem wiosny, chryzantemę z progiem chłodu.

Wiele znaczeń przyszło z tradycji chrześcijańskiej. Konwalię i goździk wiązano ze łzami Marii, lilię z czystością, różę zarazem z miłością niebiańską i ziemską. Kalendarz świąt kościelnych nałożył się na kalendarz kwitnienia i stopniowo każda pora roku, a potem każdy miesiąc, zyskała swój kwiat-patron. Te warstwy nie wypierały się nawzajem, lecz nakładały: jeden kwiat mógł jednocześnie nieść sens antyczny, ludowy i chrześcijański, a odbiorca słyszał ten, który był mu najbliższy. Dlatego znaczenia bywają bogate i nie zawsze zgodne, i właśnie ta wielogłosowość dała kwiatom miesiąca ich głębię.

Jak ustaliła się lista

Lista, którą znamy, uformowała się w kulturze anglo-amerykańskiej pod koniec XIX i w XX wieku, w dużej mierze staraniem towarzystw florystycznych i wydawców kartek. Wzięli stare znaczenia, dopasowali je do pory kwitnienia i ułożyli w wygodną tabelę miesiąc-kwiat. Tak tradycja przeszła z rozmytego folkloru w gotową listę, poręczną i dla kwiaciarza, i dla jubilera.

Właśnie dlatego kanon jest elastyczny. Różne cechy i kraje wyszły z nieco odmiennymi tabelami: gdzieś miesiąc ma jeden kwiat, gdzie indziej dwa, a czasem naraz spierają się trzy rośliny. Nie ma jednej „poprawnej" listy i być nie może, bo tradycja wyrosła od dołu, z ludowych podań, a nie została narzucona z góry jako jedno prawo.

Wgraj zdjęcie pupila, bliskiej osoby lub przedmiotu. Zbudujemy model 3D i odlejemy go ręcznie w cynie.

zdjęcie

↓ biżuteria

zdjęcie

↓ biżuteria

zdjęcie

↓ biżuteria

zdjęcie

↓ biżuteria

Czym kwiat miesiąca różni się od kamienia miesiąca

Kamień miesiąca i kwiat miesiąca to dwie równoległe tradycje i warto je trzymać osobno. Kamień opiera się na starych listach drogich kamieni, których korzenie sięgają napierśnika arcykapłana z Biblii i astrologii. Kwiat wyrósł z ludowych podań i mowy kwiatów. Jedno dotyczy minerałów, drugie roślin, a jednak działają podobnie: wiążą osobisty symbol z miesiącem urodzenia.

Różnica tkwi też w charakterze znaczeń. Kamienie częściej mówią o ochronie, bogactwie, zdrowiu, sile: szafir o mądrości, rubin o namiętności, szmaragd o wierności. Kwiaty są niemal zawsze łagodniejsze i cieplejsze: nadzieja, skromność, przywiązanie, odrodzenie, pamięć. Jeśli kamień jest herbem, to kwiat jest odręcznym liścikiem.

Jest też różnica praktyczna. Kamień w biżuterii jest droższy i trwalszy; wybiera się go jako inwestycję i rodzinną pamiątkę. Kwiat jest bardziej elastyczny w projekcie: można go pomalować emalią, wygrawerować, odlać w metalu, a taki wisiorek zwykle łatwiej czyta się jako osobisty, ciepły prezent. Wielu ludzi lubi łączyć oba symbole: kamień miesiąca w oprawie, a wokół płatki jego kwiatu.

Warto też pamiętać, że kwiat jest czytelny bez podpowiedzi. Nie każdy pamięta, że granat jest kamieniem stycznia, ale niemal każdy rozpozna goździk. Kwiat często więc wygrywa jako prezent dla kogoś dalekiego od świata minerałów: znaczenie czyta się od razu, bez tabel i wyjaśnień. A ten, kto kocha oba, zbiera parę, gdzie kamień odpowiada za blask i status, a kwiat za ciepło i opowieść.

Co podarować, kwiat czy kamień miesiąca

Wybór między kwiatem a kamieniem miesiąca sprowadza się do osoby i okazji. Kamień wygrywa, gdy potrzebny jest prezent na okrągłą datę, rodzinna pamiątka albo rzecz ceniona jako inwestycja: jest trwały, drogi i niesie status. Kwiat wygrywa łagodnością i jasnością: jego znaczenie czyta się bez tabeli, każdy rozpozna goździk czy różę, a ciepłe uczucia jak czułość i nadzieja leżą bliżej serca niż „bogactwo" czy „potęga". Jeśli osoba jest daleka od świata minerałów, kwiat niemal zawsze trafia celniej. Na rocznicę albo ślub bardziej pasuje kamień; na serdeczny znak uwagi, a także na prezent dla mamy albo przyjaciółki, kwiat. A kto chce obu symboli, łączy je w jednej rzeczy: więcej o tym poniżej.

Kwiat i kamień tego samego miesiąca w jednej biżuterii

Kwiat i kamień miesiąca działają najpiękniej razem, w jednej rzeczy. Twórca osadza kamień miesiąca w sercu kwiatu miesiąca: granat w styczniowym goździku, szmaragd w majowej konwalii, rubin w czerwcowej róży według zachodniej listy kamieni. Wychodzi z tego podwójny talizman, w którym roślina odpowiada za ciepło i opowieść, a minerał za blask i światło. Ta sztuczka jest szczególnie dobra w wisiorku albo pierścionku: płatki obejmują kamień jak oprawa, a rzecz czyta się od razu w dwóch językach, kwiatowym i mineralnym. Na prezent rodzinny zbiera się kilka par w jednej biżuterii, kwiat i kamień dla każdego dziecka, a wisiorek zamienia się w małą kronikę rodziny noszoną przy sercu.

Jak kwiat miesiąca wchodzi w biżuterię

Wisiorek-kwiat i emalia

Najprostszy sposób, by nosić swój kwiat, to wisiorek w jego kształcie. Jubilerzy odlewają płatki w złocie i srebrze i dodają koloru emalią: żółty żonkil, niebieska ostróżka, szkarłatny mak, biała konwalia. Emalia jest tu niezastąpiona, bo tylko ona oddaje prawdziwy kolor kwiatu. Technika plique-à-jour przepuszcza światło przez przezroczystą emalię i sprawia, że płatek wydaje się żywy, na wpół przejrzysty, jak prawdziwy.

Kształt kwiatu sprzyja jubilerowi: jest symetryczny, dobrze skaluje się od maleńkiej wpinki po duży wisiorek i pięknie gra ze światłem. Smukły złoty kwiat na łańcuszku wygląda powściągliwie i sprawdza się na co dzień, a duża emaliowana broszka-kwiat staje się jaskrawym akcentem na gładkiej tkaninie.

Grawer i personalizacja

Kwiatu nie trzeba nosić dosłownie. Często wytworniejszym wyborem jest grawer: sylwetka kwiatu na spodzie medalionu, cienki zarys na pierścionku, rozsyp małych płatków wzdłuż wisiorka. Grawer dodaje drugą warstwę: biżuteria na zewnątrz, osobisty znak w środku, który widzisz tylko ty.

Personalizacja to właśnie to, co czyni kwiat miesiąca tak trafnym prezentem. Do sylwetki kwiatu łatwo dodać datę urodzenia, inicjał albo krótkie słowo. Wychodzi rzecz, której nie kupi się przez przypadek: składa się ją dla konkretnej osoby i jej miesiąca. Warto pamiętać, jak kwiatowe obrazy wpisują się w szerszy słownik symboli biżuterii: kwiat czyta się natychmiast, bez wyjaśnień, i w tym jego siła.

Metale i kamienie

Ciepłe złoto przyjaźni się z ciepłymi kwiatami: żonkilem, nagietkiem, różą. Chłodne srebro podkreśla biele i błękity, konwalię, fiołek, ostróżkę. Osobie o ciepłym podtonie skóry złoty kwiat będzie jaśniał; przy chłodnym podtonie srebro daje czystszy, bardziej graficzny wygląd.

Kamienie dodają kolorowi głębi. Mały rubin w sercu róży, niebieski szafir w ostróżce, perłowa kropla w konwalii. Ślicznie jest połączyć kwiat miesiąca z kamieniem tego samego miesiąca: wychodzi podwójny talizman, w którym roślina i minerał wzmacniają się nawzajem. Dla tych, którzy kochają fakturę, płatki robi się matowe, a środek polerowany, żeby gra światła podkreślała formę.

Pierścionek i kolczyki z kwiatem miesiąca

Wisiorek to nie jedyna forma dla kwiatu miesiąca. Pierścionek-kwiat nosi się jako codzienny znak: mały motyw płatka na obrączce albo pojedynczy przestrzenny kwiat w miejsce kamienia. Kolczyki pozwalają parze pasujących kwiatów ślicznie kołysać się przy ruchu i chwytać światło, zwłaszcza gdy płatki są emaliowane w prawdziwym kolorze rośliny. Do pierścionka najlepiej pasują zwarte kwiaty o czytelnej formie, stokrotka, fiołek, kosmos: nie zaczepiają i trzymają wygląd latami. Kolczyki znoszą też pełniejsze motywy, różę czy chryzantemę, gdzie liczy się objętość. Grawer pasuje i tu: cienka sylwetka kwiatu wokół obrączki wygląda powściągliwie i pasuje tym, którzy nie lubią niczego krzykliwego. Pierścionek i kolczyki łatwo zebrać w jeden komplet z wisiorkiem tego samego kwiatu.

Bransoletka i broszka z kwiatem miesiąca

Bransoletka i broszka dają kwiatowi miesiąca więcej miejsca niż smukły wisiorek. Na bransoletce kwiaty ustawia się w rząd, po jednym dla każdej bliskiej osoby, i rzecz zamienia się w rodzinny amulet na nadgarstku. Pojedyncza zawieszka-kwiat na łańcuszku bransoletki działa jak osobisty znak, który zawsze masz na oku. Broszka przywraca modę starych portretów: duży emaliowany kwiat na gładkiej tkaninie staje się jaskrawym akcentem i przyciąga całą uwagę. Do broszki dobrze sprawdzają się pełne motywy z przestrzennymi płatkami, chryzantema, róża, mak, gdzie twórca gra światłem i fakturą. Bransoletka woli mniejsze, równiejsze kwiaty, żeby rząd czytał się czysto. Obie formy łatwo spersonalizować datą albo inicjałem na spodzie, a wtedy rzeczy nie da się już kupić przez przypadek.

Kwiat miesiąca jako tatuaż

Ludzie noszą swój kwiat miesiąca nie tylko w metalu. Tatuaż z kwiatem miesiąca stał się cichym sposobem, by utrwalić osobisty symbol na całe życie, bez łańcuszka i zapięcia. Najczęściej tatuuje się cienką, graficzną sylwetkę kwiatu miesiąca, czasem z datą urodzenia albo inicjałem obok. Popularne są też wersje rodzinne: kilka kwiatów w jednej kompozycji, po jednym dla każdej bliskiej osoby, splecionych we wspólną łodygę. Miejsce na wzór dobiera się do charakteru: nadgarstek i obojczyk na małą sylwetkę, przedramię na większą gałązkę. Znaczenie jest to samo co przy wisiorku: goździk na przywiązanie, żonkil na odrodzenie, konwalia na powrót szczęścia. Różnica polega na tym, że tatuaż jest zawsze z tobą i czyta się jak obietnica dana samemu sobie. Dla tych, którzy nie są gotowi na trwały wzór, ten sam motyw łatwo przenieść w biżuterię i nosić wedle nastroju, a kwestię tuszu odłożyć na później.

Prezent urodzinowy

Kwiat miesiąca jest stworzony na prezent urodzinowy. Wiąże się z datą dosłownie, niesie ciepłe znaczenie i nie każe zgadywać gustu w kamieniach czy stylu. Podarować komuś jego kwiat to powiedzieć: wiem, kiedy się urodziłeś, i wybrałem znak tylko dla ciebie. Działa to nawet dla osoby obojętnej na biżuterię: znaczenie czyta się od razu.

Wygodna jest też elastyczność budżetu. Smukły srebrny wisiorek z sylwetką kwiatu brzmi równie ciepło co duży złoty z emalią i kamieniem. Symbol jest jeden i ten sam, a formę dobiera się do okazji i portfela, od małego znaku uwagi po poważny prezent na okrągłą datę.

Kwiaty miesięcy w sztuce i legendzie

Kwiaty w malarstwie i haftie

Na długo przed kwiaciarniami i katalogami biżuterii ludzie nosili już swoje kwiaty na tkaninie i trzymali je na płótnie. Średniowieczne damy haftowały fiołki i konwalie na chusteczkach, wszywając w ściegi te same znaczenia, które później przeszły w mowę kwiatów: wierność, czystość, pamięć. Bukiet na portrecie czytał się jak podpis: malarz wkładał kwiat w dłonie damy, żeby bez słów powiedzieć widzowi, kim była i czym żyła.

Holenderscy mistrzowie martwej natury doprowadzili malarstwo kwiatowe do szczytu. W ich bujnych bukietach róża sąsiadowała z makiem i żonkilem, a każdy kwiat niósł swoją aluzję: róża miłości, mak kruchości życia, więdnący tulipan tego, jak krótka jest uroda. Później, w epoce secesji, kwiat wrócił w metalu i emalii: jubilerzy modelowali płatki tak precyzyjnie, jakby zdjęli odlew z żywej rośliny, i właśnie wtedy wisiorek-kwiat stał się dziełem sztuki do noszenia.

Legendy skryte w płatkach

Niemal każdy kwiat miesiąca ma swoją legendę, a ona tłumaczy znaczenie lepiej niż jakikolwiek słownik. Żonkil, według greckiego mitu, wyrósł tam, gdzie młodzieniec za długo wpatrywał się w swoje odbicie w wodzie, stąd nuta miłości własnej, która później ustąpiła jasnemu sensowi wiosny i odrodzenia. Aster, według innej legendy, wykiełkował ze łez bogini, która z ziemi patrzyła ku dalekim gwiazdom, i dlatego nosi imię „gwiazda".

Konwalię tradycja chrześcijańska związała ze łzami Marii pod krzyżem, za co przezwano ją „łzami Marii". Hiacynt, krewny wielu wiosennych kwiatów, wyrósł według mitu z krwi zabitego młodzieńca opłakiwanego przez boga. Te opowieści nie są ozdobą kwiatu, lecz jego sercem: to z mitu i podania narodziło się znaczenie, które dziś wlewamy w wisiorek.

Kwiaty w poezji i wierzeniach ludowych

Poeci mówili kwiatami przez wieki, a lud wtórował im w wierzeniach. Róża stała się głównym kwiatem poezji miłosnej, fiołek opiewano za skromną wierność, mak za sen i zapomnienie. W wiejskich podaniach kwiaty przepowiadały pogodę i los: stokrotka zamykała się przed deszczem, a jej płatki mówiły „kocha, nie kocha". We Francji konwalię wciąż przynosi się pierwszego maja na szczęście, podtrzymując zwyczaj starszy niż stulecie.

Wierzenia ludowe często różniły się z kraju na kraj, i warto o tym pamiętać, wybierając kwiat na prezent. Gdzie jeden lud widział w kwiecie radość, inny czytał smutek. Ale to właśnie ta wielowarstwowość czyni kwiat miesiąca żywym symbolem: za nim stoi nie jedna sucha linijka, lecz cały chór głosów, mitów i wierzeń, który każdy może usłyszeć po swojemu.

Komu daruje się kwiat miesiąca

Mamie

Dla mamy kwiat miesiąca jest bliski ideału prezentu. Można wziąć jej własny kwiat według miesiąca urodzenia albo zebrać w jednym wisiorku kwiaty wszystkich jej dzieci: dla matki dwojga to dwa kwiaty obok siebie, dla matki trojga trzy. Taka rzecz zamienia się w cichy portret rodziny, który nosi przy sercu. Goździk jest zresztą sam w sobie kwiatem Dnia Matki w wielu krajach.

Przyjaciółce

Przyjaciółce kwiat daruje się jako znak, że ją widzisz i pamiętasz jej datę. Tu dobrze działają ciepłe znaczenia: przyjaźń w chryzantemie, przywiązanie w astrze, wierność w fiołku. Można grać na jej charakterze, a nie tylko na miesiącu: jaskrawa emaliowana ostróżka pasuje śmiałym, smukła srebrna konwalia spokojnym. Prezent wychodzi osobisty bez ryzyka chybienia w rozmiar czy gust.

Sobie

Ludzie kupują swój kwiat także dla siebie i nie ma w tym nic dziwnego. To spokojny sposób, by zaznaczyć własne urodziny i nosić mały osobisty znak na co dzień. Wielu wybiera nie swój miesiąc, lecz kwiat, którego znaczenie jest bliskie duchem: nadzieję przebiśniegu, wytrwałość mieczyka, odrodzenie żonkila. Symbol działa jak cicha przypomnienie o tym, co dla człowieka teraz ważne. Taką rzecz wygodnie zgrać z początkiem nowego etapu: zmianą pracy, przeprowadzką, powrotem do zdrowia po trudnym odcinku, gdy chce się nosić cichy znak zmiany, widoczny tylko dla ciebie i działający jak osobisty talizman nowego początku.

Partnerowi i ukochanej osobie

Kwiat miesiąca jest dobry i jako prezent dla ukochanej osoby, bo za nim stoi uwaga wobec daty, a nie przypadkowy strzał przy witrynie. Partnerowi daruje się jego własny kwiat albo taki o bliskim znaczeniu: różę na miłość, wiciokrzew na mocne więzi, konwalię na powrót szczęścia. Pięknie działa pomysł pary: dwa kwiaty, jego miesiąc i jej miesiąc, w jednym wisiorku albo parze rzeczy, cichy znak, że dwoje jest razem. Dla mężczyzny kwiatowy symbol bierze się w powściągliwej formie, grawer na medalionie albo surowa sylwetka, żeby rzecz czytała się spokojnie. Taki prezent mówi bez słów o uwadze wobec osoby i jej daty, i w tym jego siła na rocznicę albo pierwszą poważną randkę.

Na narodziny dziecka

Kwiat miesiąca jest ciepłym prezentem także na narodziny dziecka. Dziecko przychodzi na świat w konkretnym miesiącu, a ten miesiąc ma już swój kwiat o jasnym znaczeniu: marzec ma żonkil i nowy początek, maj konwalię i powrót szczęścia, wrzesień aster i mądrość. Mamie, na pamiątkę narodzin, daruje się wisiorek z kwiatem miesiąca dziecka, a często dodaje się do niego datę urodzenia. Gdy dzieci jest kilkoro, kwiaty zbiera się razem w jednej rzeczy, a ona rośnie wraz z rodziną. Taki prezent przeżywa pierwsze lata i zostaje z człowiekiem długo, w przeciwieństwie do zabawek i ubranek. Później kwiat swojego miesiąca można przekazać samemu dziecku, gdy dorośnie.

Pannie młodej i na ślub

Kwiat miesiąca znajduje miejsce także na ślubie. Pannie młodej daruje się wisiorek z jej własnym kwiatem jako cichy osobisty talizman pod suknią, a czasem ten sam kwiat wplata się w bukiet, by związać biżuterię i kwiaty w jeden temat. Dla pary uroczy jest pomysł dwóch kwiatów, miesiąca pana młodego i panny młodej, złączonych w jednej rzeczy na pamiątkę dnia. Znaczenia dobiera się tu jasne: róża na miłość, konwalia na szczęście, wiciokrzew na siłę więzi, głóg na wiosenną nadzieję. Prezent pasuje od rodziców, od gości i od pana młodego dla panny młodej rankiem przed ceremonią. W przeciwieństwie do bukietu, który zwiędnie, kwiat w metalu zostaje z parą na lata i łatwo go dopełnić grawerem daty ślubu.

Koledze, nauczycielowi i na parapetówkę

Kwiat miesiąca ratuje tam, gdzie osobisty prezent wydaje się ryzykowny: koledze, nauczycielowi, sąsiadowi na parapetówce. Tu bierze się neutralne, ciepłe znaczenia i powściągliwą formę, żeby gest czytał się jako uwaga, a nie aluzja. Koledze pasuje smukły wisiorek z sylwetką jej kwiatu miesiąca albo grawer bez jaskrawej emalii. Nauczycielowi stosowny jest kwiat o znaczeniu wdzięczności, jak groszek pachnący, albo chryzantema jako znak szacunku. Na parapetówce daruje się kwiat gospodarza albo ostrokrzew, którego znaczeniem jest ochrona i ciepło ogniska. Taki prezent nie przytłacza bliskością, a jednak pokazuje, że poznałeś datę albo charakter osoby. Jego mały rozmiar i spokojny metal czynią go u siebie w każdej sytuacji.

Który kwiat podarować według daty urodzenia

Żeby wybrać kwiat według daty urodzenia, wystarczy znać miesiąc; dzień i rok nie są potrzebne. Zobacz, w którym miesiącu urodziła się osoba, i weź kwiat przypisany temu miesiącowi z listy; a jeśli miesiąc ma dwa, wybierz ten, którego znaczenie jest bliższe. Urodzony w styczniu, daj goździk albo przebiśnieg; w czerwcu różę albo wiciokrzew; w listopadzie chryzantemę. Potem dopasuj formę do osoby: emaliowany kwiat w kolorze dla jaskrawych natur, cienki grawer dla powściągliwych. Jeśli formalny kwiat miesiąca się nie podoba, nic nie stoi na przeszkodzie, by wziąć kwiat o właściwym znaczeniu z innego miesiąca, bo lista jest ramą, a nie prawem. Data urodzenia dodana na spodzie czyni prezent imienny i precyzyjny.

Kwiat miesiąca jako prezent urodzinowy

Kwiat miesiąca wydaje się stworzony na urodziny: wiąże się z datą dosłownie i niesie ciepłe życzenie bez zbędnych słów. Podarować komuś jego kwiat to pokazać, że pamiętasz, kiedy się urodził, i wybrałeś znak tylko dla niego, a nie pierwszą rzecz, która wpadła w rękę. Pomaga to, gdy osoba jest obojętna na biżuterię albo na kamienie: znaczenie kwiatu czyta się od razu, bez wyjaśnień. Wygodna jest też elastyczność budżetu: smukły srebrny wisiorek z sylwetką brzmi równie ciepło co duży złoty kwiat z emalią. Datę albo krótkie słowo łatwo dodać do prezentu, a wtedy rzecz staje się naprawdę osobista. Na okrągłą datę kwiat miesiąca często łączy się z kamieniem tego samego miesiąca.

Tradycje różnią się w zależności od kraju

Warto powtórzyć uczciwie: nie ma jednej listy. To, co w jednym kraju jest kwiatem sierpnia, w innym jest kwiatem lipca, a gdzieś miesiąc ma zupełnie inną roślinę. Kanony angielski i amerykański najczęściej się zgadzają, ale nawet one rozchodzą się w drobiazgach, zwłaszcza tam, gdzie miesiąc ma dwa spierające się kwiaty.

Znaczenia też się różnią. Chryzantema w Japonii to radość i symbol cesarza, a we Francji i we Włoszech zanosi się ją na cmentarz, i bukiet chryzantem mogą tam odebrać opacznie. Mak dla jednych to wyobraźnia i pocieszenie, dla innych podniosły symbol pamięci o poległych. Nawet goździk, ciepły kwiat Dnia Matki w jednych krajach, w innych uchodzi za pechowy prezent.

Wniosek jest prosty: lista kwiatów miesiąca to nie prawo, lecz urocza rama. Jeśli twój osobisty kwiat jest bliższy znaczeniem niż ten formalnie przypisany twojemu miesiącowi, weź ten, który do ciebie przemawia. Tradycja zawsze była o uczuciu, a nie o kodeksie reguł, i w tym leży jej ciepło.

Kwiat miesiąca na Wschodzie

Wschód ma własną optykę kwiatów miesiąca, która czasem rozchodzi się z zachodnim spojrzeniem. W Japonii chryzantema jest symbolem słońca, długowieczności i domu cesarskiego, a nie pamięci o poległych, jak w części Europy, a jesienne święto chryzantem obchodzi się tam od wieków. W Chinach żonkil, kwitnący na Nowy Rok, uchodzi za znak szczęścia i dostatku na cały rok i daruje się go z najżyczliwszym znaczeniem. Lotos, krewny zachodniej lilii wodnej, oznacza w tradycji buddyjskiej duchowe przebudzenie i czystość wzniesioną z ciemnej wody ku światłu. Ten sam kwiat czyta się więc różnie na różnych krańcach ziemi, a prezent za granicą warto sprawdzić z lokalnym zwyczajem, żeby ciepły gest nie został źle zrozumiany.

Kwiat tygodnia i kwiat dnia urodzenia

Poza kwiatem miesiąca istnieją też subtelniejsze systemy: kwiat tygodnia, a nawet kwiat dnia urodzenia. Są młodsze i mniej ustalone, często wymyślane przez florystów i twórców kalendarzy pod konkretny rynek, więc nie ma tu w ogóle jednej listy. Pomysł jest ten sam: związać roślinę z odcinkiem czasu i nadać jej znaczenie. W praktyce kwiat dnia nigdy się naprawdę nie przyjął, podział jest zbyt drobny, a kwiat miesiąca pozostaje najporęczniejszy: miesięcy jest dokładnie dwanaście, listę łatwo zapamiętać, a układa się w jednej linii ze znanym kalendarzem kamieni urodzenia. Jeśli więc chcesz osobistego kwiatowego symbolu, bezpieczniej trzymać się miesiąca: tradycja jest starsza, stabilniejsza i czytelniejsza dla kwiaciarza, jubilera i osoby przyjmującej prezent. Subtelniejsze systemy najlepiej brać jako zabawę i miły dodatek, a nie zamiennik znanej tabeli miesięcy, na której opierają się kartki kwiatowe, katalogi biżuterii i rodzinne tradycje prezentów na całym świecie.

Mity i prawda o kwiecie miesiąca

Fakty, które zaskakują

Jeden żonkil na nieszczęście, wiązanka na szczęście. Stare brytyjskie przekonanie ostrzega, żeby nigdy nie darować pojedynczego żonkila: miał przynosić pecha. Cała naręcz, przeciwnie, obiecywała radość i dostatek na cały rok.

Mieczyk nazwany jest od miecza. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego gladius, krótkiego rzymskiego miecza, z powodu kształtu długich, ostrych liści. Ludowa nazwa, „lilia-miecz", mówi dokładnie to samo.

Stokrotka to „oko dnia". Angielskie słowo daisy skróciło się z „day's eye": kwiat zamyka płatki na noc i otwiera je o świcie, jakby mrużył oczy do słońca.

Chryzantema to najwyższe odznaczenie Japonii. Order Chryzantemy jest najstarszą i najbardziej czczoną nagrodą państwową kraju, a sam kwiat jest symbolem domu cesarskiego. Tron cesarski w Japonii nazywa się nawet Tronem Chryzantemowym.

Aster wyrósł z gwiezdnych łez. Według greckiej legendy astry wykiełkowały tam, gdzie łzy bogini wpatrzonej w gwiazdy spadły na ziemię. Stąd nazwa: aster znaczy po grecku „gwiazda", a kształt kwiatu jest istotnie gwiazdą.

Ostróżka to mały delfin. Łacińskie „delphinium" nadano kwiatowi za kształt nierozwiniętego pączka: starożytni widzieli w nim głowę delfina. Ta sama roślina nosi dwie różne nazwy, ostróżka i delfinia.

Kosmos nazwany jest od ładu wszechświata. Greckie kosmos znaczy ład i harmonię. Botanicy dali kwiatowi tę nazwę za jego nienagannie równe, symetrycznie ułożone płatki, widząc w nim obraz powszechnej równowagi.

We Francji konwalię daruje się raz w roku na szczęście. Pierwszego maja Francuzi wymieniają się gałązkami konwalii, a tego dnia wolno ją sprzedawać nawet bez zezwolenia. Zwyczaj ma ponad sto lat.

Lilia wodna i lotos to nie ten sam kwiat. Zachodnia lilia wodna i wschodni lotos są spokrewnione tylko z pozoru; botanicznie to różne rośliny. Symbolika jednak przeszła z jednej na drugą, i dlatego lipcowa lilia wodna niesie dziś ten sam sens czystości i duchowego przebudzenia, co lotos.

Wiciokrzew sadzono nad drzwiami nie dla zapachu. W wiktoriańskich ogrodach jego pnące pędy nad progiem miały strzec domu i „obejmować" miłość mieszkańców. Słodki wieczorny zapach był miłym dodatkiem, ale to symbolika objęcia zdecydowała o miejscu przy wejściu.

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest kwiat miesiąca urodzenia?

To kwiat przypisany miesiącowi, w którym się urodziłeś, jak kamień urodzenia, tylko ze świata roślin. Każdy miesiąc ma swój kwiat, czasem dwa, a każdy ma swoje znaczenie: miłość, nadzieję, wierność, pamięć. Tradycja wyrosła z ludowych podań i wiktoriańskiej mowy kwiatów, w której ludzie wyznawali uczucia roślinami.

Który kwiat należy do urodzonych w marcu?

Kwiatem marca jest żonkil, zwiastun wiosny i symbol nowego początku, odrodzenia oraz szczęścia. Wedle starego podania najlepiej darować go w wiązance, a nie pojedynczo. Marcowym solenizantom żonkil czyta się jako życzenie jasnego startu i pomyślności, zwłaszcza w żółtym złocie.

Czym kwiat miesiąca różni się od kamienia miesiąca?

Kamień miesiąca opiera się na starych listach drogich minerałów i częściej mówi o ochronie, sile i bogactwie. Kwiat wyrósł z mowy kwiatów i niesie cieplejsze, bardziej osobiste znaczenia: czułość, przywiązanie, odrodzenie. Kamień jest droższy i trwalszy, kwiat bardziej elastyczny w projekcie i łatwiej czyta się jako serdeczny prezent. Wielu łączy oba symbole w jednej rzeczy.

Czy każdy miesiąc naprawdę ma tylko jeden kwiat?

Nie zawsze. Część miesięcy tradycyjnie ma dwa kwiaty: styczeń goździk i przebiśnieg, kwiecień stokrotkę i groszek pachnący, maj konwalię i głóg. Wzięło się to stąd, że listy składano z różnych ludowych wierzeń i cechów florystów. Możesz wybrać ten z dwóch, który jest ci bliższy znaczeniem.

Czy kwiat miesiąca można podarować mężczyźnie?

Tak, a symbole kwiatowe historycznie nosili ludzie każdej płci. Mieczyk oznacza siłę charakteru i honor, mak pamięć i wytrwałość, ostrokrzew ochronę domu. W męskiej rzeczy kwiat bierze się zwykle w graficznej, powściągliwej formie: grawer na medalionie, surowa sylwetka na sygnecie, ciemna emalia. Liczą się skala i charakter biżuterii.

Czy listy kwiatów miesiąca są wszędzie takie same?

Nie. Wersje angielska i amerykańska najczęściej się zgadzają, ale w szczegółach kanony się rozchodzą, zwłaszcza przy miesiącach z dwoma kwiatami. Znaczenia też się różnią: chryzantema wiąże się z pamięcią na Zachodzie, a z radością i słońcem w Japonii. Nie ma jednego prawa, i to normalne: tradycja wyrosła z ludowego zwyczaju.

Którą biżuterię z kwiatem miesiąca wybrać na prezent?

Wyjdź od osoby. Dla mamy dobra jest rzecz z kwiatami wszystkich jej dzieci w jednym wisiorku. Dla romantycznej natury emaliowany kwiat w kolorze; dla powściągliwej cienki grawerowany zarys. Ciepły podton skóry pasuje do złota, chłodny do srebra. Dodanie daty urodzenia albo inicjału zamienia rzecz w prezent, którego nie da się kupić przez przypadek.

Czy muszę nosić swój kwiat według miesiąca?

Nie. Lista to urocza rama, a nie reguła. Jeśli wytrwałość mieczyka albo odrodzenie żonkila jest ci bliższe znaczeniem niż kwiat formalnie przypisany twojemu miesiącowi, weź ten, który do ciebie przemawia. Tradycja zawsze była o uczuciu, więc osobiste znaczenie liczy się bardziej niż kalendarz.

Zakończenie

Kwiat miesiąca to ciepły, niemal zapomniany sposób, by powiedzieć komuś, że pamiętasz jego datę i wybrałeś dla niego osobisty znak. Za każdym kwiatem ciągnie się jego własne znaczenie: nadzieja przebiśniegu, wierność fiołka, odrodzenie żonkila, wytrwałość chryzantemy. Znaczeń tych nie wymyślili marketingowcy; wyrosły z ludowych podań, mitu i starej mowy kwiatów.

Piękno tej tradycji tkwi w jej łagodności. Kamień miesiąca mówi o bogactwie i ochronie, a kwiat o czułości, przywiązaniu i początku. Łatwo zamknąć go w biżuterii: odlać w metalu, pomalować emalią, wygrawerować sylwetkę, dodać datę. Wychodzi rzecz noszona na co dzień, która cicho przypomina o czymś twoim własnym.

A jeśli kwiat formalnie przypisany twojemu miesiącowi nie jest ci bliski, weź ten, którego znaczenie przemawia. Lista nigdy nie była prawem, lecz ramą, w której zostaje miejsce na osobisty wybór. Zawsze była o uczuciu, i właśnie dlatego przetrwała tyle pokoleń.

Powrót na stronę główną

O marce Zevira

Zevira tworzy biżuterię w rzemieślniczych tradycjach Albacete w Hiszpanii. Motywy kwiatowe i przyrodnicze to jeden z głównych języków naszych kolekcji: za każdym kwiatem stoi konkretne znaczenie, które staramy się oddać dokładnie, opierając się na historii symbolu, a nie w przybliżeniu.

Co znajdziesz u nas na temat kwiatu miesiąca:

• Wisiorki-kwiaty z drobiazgowo opracowanymi płatkami w srebrze i złocie
• Rzeczy emaliowane w prawdziwych kolorach roślin, od żółtego żonkila po niebieską ostróżkę
• Medaliony i pierścionki z grawerowaną sylwetką kwiatu pod personalizację
• Wisiorki w parze i rodzinne z kwiatami wszystkich dzieci, dla mamy
• Połączenia kwiatu i kamienia tego samego miesiąca w jednej rzeczy

Możliwy jest osobisty grawer i dodanie daty. Srebro próby 925 i złoto 14-18K.

Otwórz katalog

Strona główna